U srpskom jeziku postoji mnogo grecizama, kako se nazivaju reči preuzete iz grčkog jezika. Mnoge od njih su u upotrebi u izvornom obliku i značenju. Neke od najpoznatijih su istorija, geografija, psihologija, biblioteka, psihologija i slične. Jedna od reči koja je privukla pažnju mnogih gledalaca serije “Crna svadba” je i katabaza. Iako možda ne deluje na prvi pogled, u pitanju je grecizam.
Reč katabaza zapravo vodi poreklo iz starogrčkog, a od nje potiče i glagol silaziti ili sići u savremenom grčkom jeziku, koji se slobodno transkribuje kao kateveno.
Zanimljivo je pomenuti da su se, zbog teme kojom se pomenuta serija bavi, mnogi pitali šta je katabaza na vlaškom? Međutim, istina je da je u pitanju termin koji vodi poreklo iz starogrčkog, a ne vlaškog jezika.
Katabaza značenje reči
Da bi bilo jasnije šta znači reč katabaza, mora se uzeti u obzir njeno poreklo, odnosno to od kojih reči je sačinjen ovaj termin. Isto tako je važno imati na umu i to šta je katabaza označavala u antičkim spisima.
U starogrčkim mitovima reč katabaza (gr. κατάβασις) je korišćena najpre kada je opisivan silazak u podzemni svet. Jedan od najpoznatijih primera kada se koristi reč katabaza u starogrčkoj mitologiji jeste mit o Orfeju i njegovoj voljenoj Euridiki, po koju je otišao u podzemni svet, kojim je vladao bog Had.
U tom smislu se u današnje vreme taj termin može tumačiti kao potreba čoveka da padne, obično u moralnom smislu, da bi uspeo da se potom uzdigne.
Budući da se u starogrčkim mitovima reč katabaza pominje i u jednom od mitova o junaku Odiseju, koji je godinama lutao svetom i bio odvojen od svojih voljenih, to se u određenim tumačenjima katabaza definiše i kao povratak odsutnog nakon godina lutanja. Međutim, to lutanje ne mora biti u fizičkom smislu, već može označavati i trenutak kada se čovek „probudi“ i „vrati iz mrtvih“, odnosno kada sagleda život iz drugačije perspektive i počne da ga živi punim plućima.
Kadkakoazsto.com / B.A.
