Geopolitička i ekonomska situacija po završetku Drugog svetskog rata nije bila nimalo sjajna. Naprotiv! Bio je to period početka čuvenog Hladnog rata, koji je trajao decenijama. Sukob između dve, tada velike sile, Saveza Sovjetskih Socijalističkih Republika (SSSR) i Sjedinjenih Američkih Država (SAD), ostavio je traga i na mnogim drugim zemljama.
U periodu nakon završetka tog rata na čelu SAD-a bio je Hari Truman. Istorijski upamćen po svojoj doktrini, koja je imala za cilj podržavanje naroda, koji su pokušavali da se odupru sovjetskim uticajima, Trumanova doktrina postala je osnov američke politike tokom Hladnog rata.
Trumanova jaja
Što se naše zemlje tiče, u tom periodu je postojala država poznata kao Socijalistička Federativna Republika Jugoslavija. Na njenom čelu bio je Josip Broz Tito, koji je nosio titulu doživotnog predsednika tadašnje Jugoslavije.
Tadašnji predsednik Amerike, Hari Truman je u istoriji Jugoslavije ostao upamćen kao prijatelj jugoslovenskih naroda. Razlog za to odnosi se na njegov predlog da se Jugoslaviji odobri i vojna, ali i ekonomska pomoć. Rečeno-učinjeno, tek američki Kongres dana 14. novembra 1951. godine odobrava njegov predlog i donosi odluku o tome.
Smatra se da je upravo tu na scenu stupila Trumanova doktrina. Naime, u tom periodu su odnosi Sovjetskog Saveza i tadašnje Jugoslavije postajali sve bolji, pa je američka strana, očekivano, umešala svoje rpste, ne bi li Jugoslaviju pridobila na svoju stranu.
Iako je bilo i druge vrste pomoći, u sećanju naroda najviše su ostala Trumanova jaja. Značenje tog pojma takođe je zanimljivo, budući da su dovitljivi narodi tadašnje Jugoslavije neretko zbijali šale u kojima su se pominjala upravo Trumanova jaja u duhovitij konotaciji.
Trumanova jaja u prahu
Mnogo toga su Sjedinjene Američke Države činile u to doba za narod tadašnje Jugoslavije. Ne samo da su slali pomoć u vidu semena biljaka i nabavke naoružanja, nego su slali i đubrivo, vojnu opremu, ali i Trumanova jaja i druge namirnice.
Zahvaljujući brojnim sporazumima koji su u to doba potpisani, bile su predviđene značajne olakšice i za Jugoslovene koji su se bavili poljoprivredom. Zapravo su u toku 1954. godine, kako navodi “Historija.info”, SAD ulaganjem u poljoprivrednu proizvodnju, ali i u robu široke potrošnje, nastojale da pomognu jugoslovenskim narodima da poboljšaju standard, koji je bio na vrlo nezavidnom nivou u to doba.
Pored pomoći u naoružanju, Jugoslavija dobija neretko i Trumanova jaja u prahu, kao pomoć u hrani, ali i instant kafu, pa čak i mnoge proizvode za higijenu, te najlon čarape i mnogo toga drugog što Jugoslovenima u to doba nije bilo dostupno.
Najjednostavnije bi bilo reći da su Trumanova jaja bila specifična, praškasta smesa, koja se pripremala uz dodatak vode. Nakon što se pomešaju sa dovoljnom količinom vode, dobijala se smesa, koja je po ukusu zaista na jaja i podsećala.
Ipak, koliko god ostala u sećanju naših naroda, Trumanova jaja zapravo su bila svojevrsna jaja u prahu. Nešto poput mleka u prahu, iako nikome baš i nije bilo jasno kako je uopšte moguće da kada se neki prah pomeša sa vodom mogu da nastanu jaja (što zapravo i nije tako), dovitljivi Jugosloveni su, znajući da ih šalju Amerikanci, jednostavno jaja u prahu nazvali Trumanova jaja ili Trumanova jaja u prahu. Suvišno je reći koliko se šala zbijalo na račun njih u to doba.
